Mọi người ơi, ad muốn giới thiệu website & kênh Youtube đến các bạn đang tự học CPA & ACCA mà lại không rành về marketing. Ad nhờ mọi người giới thiệu cho bạn bè nếu phù hợp nhé. Cảm ơn rất nhiều!

KẾ TOÁN – DẠNG BÀI HỢP NHẤT – P3

Đây là bài viết thứ 7 trong tổng số 14 bài viết của Series các dạng bài tập của Đề thi CPA Môn Kế toán.

Ở các bài trước chúng ta đã xem xét cách xử lý Dạng bài hợp nhất: Loại trừ các giao dịch nội bộ – cho trường hợp Mẹ và Con bán hàng hóa cho nhau. Trong bài này, chúng ta sẽ xem xét Trường hợp (3): Mẹ bán tài sản cố định cho Con.

Nguyên tắc xử lý chung

Báo cáo hợp nhất luôn  áp dụng nguyên tắc “Group entity”. (Hiểu nôm na là coi Mẹ – Con là một chủ thể. Các giao dịch phát sinh phải được xem xét trên góc độ của chủ thể này). Như vậy, khi Mẹ bán TSCD cho Con sẽ làm phát sinh 3 vấn đề sau:

  •  Nguyên giá tài sản được phản ánh theo Giá Mẹ bán cho Con. Thay vì là giá gốc Mẹ đã mua.
  • Chi phí khấu hao được tính trên Nguyên giá Mẹ bán cho Con. Thay vì là Giá gốc Mẹ đã mua.
  • Tài sản TTNHL phát sinh từ chênh lệch giữa Giá trị ghi sổ và Cơ sở tính thuế của tài sản.

Chúng ta cần xử lý 3 vấn đề này khi lên BCTC hợp nhất.

Nhìn chung cách xử lý tương tự như Trường hợp 1 – Mẹ bán hàng cho con. Điểm khác biệt nằm ở chỗ:

  • Trường hợp Mẹ bán hàng cho Con: chúng ta phải tính và loại trừ lãi chưa thực hiện. Đây là khoản chênh lệch giữa giá Mẹ mua và bán HTK nằm trong giá trị HTK còn tồn. Toàn bộ khoản lãi chưa thực hiện này chỉ trở thành thực hiện cho đến khi Con bán hết HTK.
  • Trong trường hợp Mẹ bán TSCD cho Con: chúng ta phải tính và loại trừ lãi chưa thực hiện. Đây là khoản chênh lệch giữa Giá trị ghi sổ thực tế của TSCD với Giá Mẹ bán cho Con. Khoản lãi chưa thực hiện này được ghi nhận hàng năm trên BCTC hợp nhất theo tỷ lệ khấu hao của tài sản.

Hiểu cách làm chi tiết qua ví dụ cụ thể

Để hiểu chi tiết cách làm, chúng ta xem xét Câu 3.2 – Đề thi Năm 2016 – Đề Lẻ:

Các bạn xem File excel để xem cách mình lập Bảng tính và BTDC tương ứng: Ôn thi CPA-Kế toán-Mẹ bán TSCD cho con

Bút toán điều chỉnh (BTDC) sẽ được lập dựa trên số liệu tính toán của Bảng tính.

Mình tóm tắt lại các BTDC cần thực hiện trên BCTC Hợp nhất như sau:

  • Tại năm 2014 – Phát sinh giao dịch bán TSCD: Thực hiện 4 BTDC:

– BT1. Loại trừ thu nhập, chi phí từ việc thanh lý và điều chỉnh giá trị ghi sổ của TSCD.

– BT2. Điều chỉnh ảnh hưởng của chi phí khấu hao phát sinh trong năm.

– BT3. Điều chỉnh ảnh hưởng của thuế TNDN hoãn lại.

– BT4. Kết chuyển ảnh hưởng của 3 bút toán trên đến BCDKT và BCKQ Tập đoàn.

(Nếu chưa thanh toán tiền thì có cả bút toán bù trừ công nợ nữa nhé)

  • Tại năm 2015 và các năm tiếp theo trong thời gian khấu hao:

– BT1. Thực hiện lại các BTDC hợp nhất cuối kỳ trước.

– BT2. Điều chỉnh chi phí khấu hao phát sinh trong BCTC Tập đoàn.

– BT3. Điều chỉnh ảnh hưởng của thuế TNDN hoãn lại phát sinh.

– BT4: Kết chuyển ảnh hưởng của các bút toán trên đến BCDKT và BCKQ Tập đoàn:

Lưu ý

  • Trường hợp khi tài sản hết thời gian khấu hao nhưng vẫn được sử dụng:

Do toàn bộ lãi chưa thực hiện đã được chuyển vào lợi nhuận qua chi phí khấu hao hàng năm. Nên khi tài sản hết khấu hao, ta chỉ cần hạch toán BTDC bù trừ 2 tài khoản HMLK TSCD và Nguyên giá TSCD. Với giá trị điều chỉnh bằng phần chênh lệch giữa Giá trị ghi sổ của tài sản mà Mẹ bán với Nguyên giá tài sản Con đã mua.

  • Trường hợp Con bán TSCD cho Mẹ sẽ chỉ cần bổ sung thêm BTDC cho Lợi ích cổ đông thiểu số. Mình sẽ không viết riêng một bài cho trường hơp này. Vì mình đã giải thích rất chi tiết BTDC này ở Bài Ôn thi CPA – Môn kế toán – Con bán hàng cho Mẹ.

Bài tiếp theo sẽ là về một số tình huống nhỏ của dạng bài hợp nhất như phân bổ lợi thế thương mại, công ty con chi trả cổ tức…

See you!

Trả lời

error: Content is protected !!